pagina

Een heldere presentatie van OEI


Publicatienummer: 761
Auteur: C.C. Koopmans
Opdrachtgever: Ministerie van Verkeer en Waterstaat, Ministerie van Economische Zaken
Uitgever: SEO Economisch Onderzoek

Een Overzicht Effecten Infrastructuur (OEI) is gebaseerd op een kosten-batenanalyse, maar is meer dan een overzicht van in geld uitgedrukte effecten alleen. In het overzicht staan, naast de kosten van aanleg en onderhoud, de effecten van de infrastructuur op de bereikbaarheid, economie, de veiligheid, natuur en het milieu. Ook kan in een OEI aan de orde komen hoe de effecten verdeeld zijn over de verschillende partijen. Een OEI is een document waarin alle maatschappelijk effecten van een infrastructuurproject overzichtelijk en bondig op een rij staan. Alle voor besluitvorming relevante effecten moeten in een OEI aan de orde komen. Het streven is wel om effecten zoveel mogelijk in geld uit te drukken. Wanneer dit niet lukt wordt een kwantitatieve of kwalitatieve beschrijving opgenomen. 

De rol van een OEI is het aanleveren van transparante beleidsinformatie (mede) op basis waarvan een besluit over het project kan worden genomen. OEI geeft geen pasklaar antwoord op de vraag of een project wel of niet uitgevoerd moet worden. In deze aanvulling op de leidraad OEI worden richtlijnen gegeven om de resultaten van een Overzicht Effecten Infrastructuur (OEI) zodanig te presenteren dat een helder beeld ontstaat. Daarbij wordt voortgebouwd op de leidraad OEI1. Het doel van de aanvulling is om een nieuwe, betere presentatievorm vast te leggen.

Uit evaluaties van de OEI aanpak blijkt dat de uitkomsten voor besluitvormers vaak een ‘black box’ zijn. Vaak is niet duidelijk hoe de kosten en baten zijn berekend. In deze aanvulling op de leidraad OEI wordt aangegeven hoe de presentatie van een OEI aanzienlijk kan worden verbeterd. De belangrijkste aandachtspunten zijn: 

  • Ondanks eventuele tijdsdruk bij het maken van een OEI is het belangrijk dat de tijd genomen wordt om een heldere, gestructureerde en beknopte samenvatting te schrijven, waarin een samenvattende tabel wordt toegelicht. De samenvatting heeft een grotendeels vaste structuur; 
  • De samenvattende tabel geeft de OEI resultaten op één bladzijde weer en heeft een vast ‘format’. In de tabel krijgen naast gemonetariseerde uitkomsten ook fysieke en kwalitatieve effecten een duidelijke plaats. De verschillende soorten effecten worden op een vaste wijze ingedeeld in directe effecten, indirecte effecten, externe effecten en kosten; 
  • Bij het invullen van tabel en tekst wordt maximale prioriteit gegeven aan helderheid, binnen algemene randvoorwaarden als volledigheid en wetenschappelijke kwaliteit; 
  • In het OEI worden geen elementen opgenomen die de beeldvorming ‘sturen’. Wel worden achtergronden en afwegingen weergegeven; 
  • Als de relatie tussen de OEI-uitkomsten en beleidsdoelstellingen niet duidelijk is, wordt een aparte tekst toegevoegd over de samenhangdaartussen.

Dit rapport is verschenen als bijlage bij Tweede Kamer der Staten-Generaal, vergaderjaar, 2004-2005, 29800A, nr. 42.


Categorie: 2004, Carl Koopmans