pagina

De kosten en baten van een RI&E voor MKB-werkgevers


Publicatienummer: 2019-103
Auteurs: Siemen van der Werff & Tobias Vervliet
In opdracht van: ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
Uitgever
: SEO Economisch Onderzoek
ISBN: 978-90-5220-034-7

Resultaten
Uit het onderzoek blijkt dat er een positieve relatie is tussen of MKB-werkgevers een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) hebben en de mate waarin zij maatregelen op het gebied van arbeidsveiligheid nemen. Ook hebben MKB-werkgevers met een RI&E vaker ook andere elementen van het arbobeleid geregeld. Zo hebben zij bijvoorbeeld vaker contracten met arbodiensten. Het is echter niet duidelijk of dit direct komt door de RI&E. Ook blijkt dat MKB-werkgevers met een RI&E de risico’s binnen hun bedrijf hoger inschatten dan MKB-werkgevers zonder RI&E. Dit kan zowel worden veroorzaakt doordat zij (door de RI&E) zich meer bewust zijn van risico’s als dat werkgevers met hoge risico’s vaker een RI&E hebben. Werkgevers met een RI&E zijn relatief vaak actief in sectoren die gepaard gaan met fysieke arbeidsrisico’s als de industrie of de bouw. Werkgevers zonder RI&E zij relatief vaak actief in sectoren als de zakelijke dienstverlening.

Werkgevers met 25 tot 50 werknemers met een RI&E hebben hogere kosten gemaakt voor het opstellen en bijhouden daarvan dan werkgevers met minder dan 25 werknemers. Per werknemer zijn de kosten echter het grootst voor werkgevers met maximaal vijf werknemers. De werkgevers zonder RI&E schatten de kosten van het opstellen van een RI&E redelijk vergelijkbaar in met de daadwerkelijke kosten. Dit geeft aan dat deze kosten niet structureel te hoog ingeschat worden door bedrijven zonder RI&E. Uit de enquête blijkt wel dat 40 procent van de werkgevers zonder RI&E geen beeld heeft van deze kosten. 

De grootste gepercipieerde baten liggen in de reductie van het ziekteverzuim en in minder productieverlies. Aan bedrijven met een RI&E is gevraagd om een inschatting te geven van wat een RI&E heeft opgeleverd voor de werkgever. Werkgevers zonder RI&E zien relatief hoge potentiële baten op het gebied van het voorkomen van schadeclaims en boetes. Zij zien juist relatief lage baten op het gebied van personeelsverloop, verzuim en productieonderbrekingen. 

Het is op basis van dit onderzoek niet te bepalen wat de causale relatie is tussen het hebben van een RI&E en uitkomstmaten als verzuim, het aantal arbeidsongevallen en het aantal schadeclaims. Dat de ondervraagde werkgevers over het algemeen positief zijn over de bijdrage van de RI&E aan deze indicatoren, is wel een signaal dat de RI&E in de praktijk een positief effect hierop heeft. Dat wordt onderschreven doordat werkgevers met een RI&E vaker aangeven maatregelen te nemen als in hun organisatie specifieke risico’s voorkomen.

Het onderzoek
Ondanks een wettelijke verplichting heeft minder de helft van alle werkgevers een risico-inventarisatie en –evaluatie (RI&E) uitgevoerd,Vooral kleine werkgevers hebben vaak geen RI&E. Hier zijn verschillende redenen voor. Een belangrijke reden is dat werkgevers geen goed beeld hebben van wat een RI&E ze kan opleveren. Dit onderzoek heeft als doel inzicht te bieden in de kosten en baten van het hebben van een RI&E voor MKB-werkgevers. Het onderzoek richt zich op MKB-werkgevers tot en met 50 werknemers. De vraag daarbij is wat de rol van de RI&E is binnen het gehele kader van arbo- en preventiebeleid en of de RI&E inderdaad bijdraagt aan het nemen van maatregelen op het gebied van arbeidsomstandigheden. 

Gebruikte methode
De resultaten van dit onderzoek zijn primair gebaseerd op een enquête die speciaal hiervoor is uitgevoerd onder 635 MKB-werkgevers. Aanvullende interviews met experts en stakeholders dienen als input voor de enquête en voor verdere duiding van de resultaten hiervan.


Categorie: 2020, Siemen van der Werff, Tobias Vervliet, Arbeid & Onderwijs