Go Forward: een nieuw verdeelmodel voor onderwijsachterstandsmiddelen in het gespecialiseerd onderwijs.

Het onderzoek
De huidige verdeling van onderwijsachterstandsmiddelen in het gespecialiseerd onderwijs is gebaseerd op de verouderde CUMI-regeling, die alleen rekening houdt met de herkomst van ouders. Hierdoor blijven andere kenmerken die samenhangen met onderwijsachterstanden buiten beschouwing. In opdracht van het ministerie van OCW onderzochten SEO Economisch Onderzoek en Sardes hoe de middelen eerlijker kunnen worden verdeeld. Op basis van literatuuronderzoek, analyses van CBS Microdata en statistische modellering ontwikkelden de onderzoekers nieuwe verdeelmodellen voor het sbo en het (v)so.  

Resultaten
Het onderzoek laat zien dat onderwijsachterstanden beter kunnen worden voorspeld door naast de herkomst van ouders ook andere omgevingskenmerken mee te nemen, zoals het opleidingsniveau van ouders, het gemiddelde opleidingsniveau van moeders op school en de zorgsituatie van ouders. Daarom adviseren de onderzoekers twee aparte verdeelmodellen: één voor het sbo en één voor het (v)so. De nieuwe modellen leiden tot een substantiële herverdeling van middelen. Vooral scholen buiten West-Nederland en kleinere scholen ontvangen vaker meer middelen, in een verdeling die beter aansluit bij het daadwerkelijke risico op onderwijsachterstanden. Vanwege de omvang van de herverdeeleffecten adviseren de onderzoekers een geleidelijke invoering via een overgangsperiode. Daarnaast adviseren zij het model verder te ontwikkelen en jaarlijks te actualiseren, onder meer door te onderzoeken of aparte modellen voor cluster 3 en cluster 4 mogelijk zijn.  

Methoden
De onderzoekers brachten eerst in kaart welke omgevingskenmerken samenhangen met onderwijsachterstanden. Vervolgens analyseerden zij met CBS Microdata welke combinatie van kenmerken de onderwijsuitkomsten van leerlingen in het gespecialiseerd onderwijs het beste voorspelt. Op basis daarvan ontwikkelden zij aparte statistische modellen voor het sbo en het (v)so en berekenden zij de gevolgen van deze nieuwe verdeelmodellen voor de verdeling van onderwijsachterstandsmiddelen over scholen.