Kopen zonder heffen. Deelrapport 1

Maatregelen
De evaluatie gaat over de Wet differentiatie overdrachtsbelasting in 2021 en de verhoging van het algemene tarief in 2023. De differentiatie onderscheidt de overdrachtsbelastingtarieven naar starters, doorstromers en andere woningkopers. In 2023 is het algemene tarief verder verhoogd van 8 procent naar 10,4 procent voor andere woningkopers en kopers van niet-woningen. 

Resultaten
De differentiatie is doeltreffend. Het aantal transacties van starters is namelijk hoger in wijken met een grote mate van concurrentie tussen starters en beleggers dan in wijken met een lage mate van concurrentie tussen starters en beleggers. De onderstaande figuur laat de verandering in transacties door verschillende groepen kopers zien. De verbetering van de concurrentiepositie is vooral het gevolg van de afname in het aantal transacties door beleggers en komt in mindere mate door de startersvrijstelling. De differentiatie is deels doelmatig wegens de budgettaire lasten, negatieve neveneffecten en uitdagingen voor de uitvoering.