Beleidsopties gebruik IASP-lidstaatoptie in de CSRD

De Europese Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) verplicht bedrijven om te rapporteren over hun duurzaamheidsprestaties en deze rapportage extern te laten controleren. Lidstaten kunnen ervoor kiezen om naast accountants een onafhankelijke assurancedienstverlener (Independent Assurance Service Providers, IASP’s) toe te laten voor deze controles. SEO Economisch Onderzoek en Nyenrode Business University onderzochten hoe Nederland deze lidstaatoptie kan vormgeven en welke gevolgen dit heeft voor de kwaliteit van assurance, marktwerking en toezicht.

Resultaten
Het onderzoek laat zien dat Nederland twee beleidsopties heeft. In het nulalternatief blijft assurance op duurzaamheidsrapportages uitsluitend voorbehouden aan accountants. Door het recente Omnibusvoorstel van de Europese Commissie neemt het aantal bedrijven dat onder de CSRD valt waarschijnlijk sterk af, waardoor capaciteitsproblemen in de accountancysector beperkter worden dan eerder verwacht.  

Een tweede optie is het toelaten van onafhankelijke assurancedienstverleners, zoals geaccrediteerde conformiteitsbeoordelingsinstanties (CBI’s). Daarvoor zijn aanvullende eisen nodig op het gebied van toezicht, onafhankelijkheid, permanente scholing en tuchtrecht, zodat dezelfde kwaliteitswaarborgen gelden als voor accountants. Deze optie kan bijdragen aan meer concurrentie, meer specialistische duurzaamheidskennis en lagere werkdruk voor accountants. De uiteindelijke effecten hangen af van de vraag in hoeverre ondernemingen daadwerkelijk gebruik gaan maken van IASP’s.  

Daarnaast laat het onderzoek zien dat ook zonder invoering van de lidstaatoptie nauwere samenwerking tussen accountants en CBI’s mogelijk is, bijvoorbeeld via afspraken over het gebruik van conformiteitsverklaringen binnen assurance-opdrachten.  

Het onderzoek
Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van de ministeries van Economische Zaken, Financiën en Justitie en Veiligheid. Centraal stond de vraag op welke wijze Nederland gebruik kan maken van de Europese lidstaatoptie om onafhankelijke assurancedienstverleners toe te laten bij de controle van duurzaamheidsrapportages, met voldoende waarborgen voor kwaliteit en toezicht.  

Methode
Voor het onderzoek zijn literatuur- en documentanalyses uitgevoerd naar de CSRD, bestaande toezicht- en accreditatiestelsels en internationale regelgeving. Daarnaast zijn interviews gehouden met betrokken partijen uit de accountancysector, conformiteitsbeoordelingsinstanties, toezichthouders en beleidsmakers. Ook is gekeken naar de wijze waarop andere Europese lidstaten de lidstaatoptie hebben geïmplementeerd.  

Lees hier de Kamerbrief over dit onderzoek.