Innovatiemonitor voor de Zorg 2026

Over de Innovatiemonitor voor de Zorg
De Innovatiemonitor voor de Zorg is een nieuw jaarlijks vragenlijstonderzoek naar het innovatievermogen van Nederlandse zorgorganisaties. Centraal staat het proces van zorginnovatie: van investeringen in vernieuwing, via vijf sociale en technologische hefbomen die bepalen hoe goed organisaties deze investeringen kunnen omzetten in innovatie, tot de uiteindelijke bijdrage aan de zorgproductiviteit.

De monitor richt zich specifiek op (niet-medische) vernieuwing van de organisatie en uitvoering van zorg, noodzakelijk om de zorg betaalbaar en bemensbaar te houden. Daarnaast staan in deze eerste editie drie actuele ontwikkelingen centraal die de zorginnovatie van de toekomst mede kunnen bepalen: (i) de inzet van kunstmatige intelligentie (AI) in zorgvernieuwing; (ii) co-creatie en samenwerking met externe partijen; en (iii) de rol van de zorgprofessional in innovatie. Hieronder volgen de belangrijkste bevindingen:

De belangrijkste bevindingen

1. Sociale hefbomen van innovatie (zelforganisatie, leiderschap, menselijk en sociaal kapitaal) zijn bij zorgorganisaties sterker ontwikkeld dan de technologische hefboom (digitale transformatie).
2. Verbetering van bestaande zorg komt beter van de grond dan fundamentele vernieuwing.
3. Zorgprofessionals ervaren zowel de randvoorwaarden voor innovatie als de innovatie-uitkomsten minder positief dan management en staf.
4. Zorgorganisaties scoren vergelijkbaar met het bedrijfsleven op innovatie-uitkomsten, maar lopen achter op AI-volwassenheid, met name qua gereedheid van data en technologie.
5. Samenwerking rond zorginnovatie vindt vooral plaats met partners binnen het eigen domein, minder met zorgverzekeraars, zorgkantoren en overheid.
6. Zorgprofessionals zien innovatie als onderdeel van hun rol, maar missen vaak de aanvullende kennis en vaardigheden die nodig zijn om actief bij te dragen aan zorgvernieuwing.
7. Versnellen van zorgvernieuwing vraagt om een coherente innovatie-infrastructuur en het leren managen van spagaten, zoals de spanning tussen zorg verlenen en zorg vernieuwen.