pagina

Doorrekening voorstellen Platform de Toekomst van Arbeid


Publicatienummer: 2020-33
Auteurs: Bas ter Weel, Johannes Hers, Lucy Kok, Henri Bussink, Justus van Kesteren
Opdrachtgever: Platform de Toekomst van Arbeid
Uitgever: SEO Economisch Onderzoek
ISBN: 978-90-5220-064-4

Resultaten
Er zijn in vijf pakketten van maatregelen doorgerekend. Het toekennen van leerrechten, het moderniseren van contracten, activerende inkomensverzekering, de invoering van basisbanen en nieuwe regelingen voor ouders en hun kinderen hebben afzonderlijk en samen een positief effect op de werkgelegenheid. In totaal gaat het om 1,9 procent, wat neerkomt op ruim 140.000 fte extra werkgelegenheid. Deze stijging van de werkgelegenheid leidt op lange termijn tot een 1,9 procent hoger bbp.

De totale lasten voor werkgevers nemen als gevolg van deze maatregelen af met € 0,5 mld., maar door de € 2,5 mld. hogere lasten voor zelfstandig ondernemers met € 2 mld. toe. De overheidsfinanciën verslechteren op korte termijn met € 2,8 mld. Dit is vooral het gevolg van relatief kostbare maatregelen door de invoering van basisbanen en regelingen voor ouders en kinderen. De extra werkgelegenheid van 1,9 procent leidt tot een verbetering van het overheidssaldo op lange termijn met 0,6 procent bbp. Per saldo zijn de effecten op de overheidsfinanciën op lange termijn positief. 

De productiviteit neemt als gevolg van het pakket toe, vooral door het toekennen van leerrechten, ingrepen in de contractvormen en sociale zekerheid. Deze effecten zijn niet te kwantificeren. De inkomensongelijkheid blijft ongeveer gelijk of daalt licht. Het aandeel flexibele arbeid (inclusief zelfstandig ondernemers) daalt.

Naast de doorgerekende effecten zijn er ook kosten en baten die niet zijn meegenomen in de doorrekening.  Er moeten bijvoorbeeld kosten worden gemaakt om het systeem van leerrechten en basisbanen op te zetten, terwijl er ook additionele baten zijn omdat meer mensen aan het werk zijn en er gemiddeld gezien minder zorgen zijn over inkomen. Ten slotte zijn er baten die in de toekomst liggen, zoals hogere inkomens van beter opgeleide kinderen.

Het onderzoek
Het Platform de Toekomst van Arbeid (PTA) doet een aantal concrete voorstellen om de waarde van werk in Nederland te vergroten. Het doel is om economische groei en werkgelegenheid toe te laten nemen door meer mensen mee te laten doen. Door SEO Economisch Onderzoek zijn in totaal vijf pakketten van maatregelen doorgerekend. Het toekennen van leerrechten, het moderniseren van contracten, het bouwen van een stelsel van activerende inkomensverzekering, de invoering van basisbanen en nieuwe regelingen voor ouders en hun kinderen. In deze publicatie worden de concrete voorstellen en hun effecten belicht.

De voorstellen van het PTA zijn beoordeeld op verschillende criteria, zoals de structurele verandering in werkgeverlasten, werkgelegenheid, productiviteit, overheidsfinanciën, inkomensongelijkheid en aandelen flexibele arbeid. Een beoordeling op welvaartsbaten is achterwege gelaten, omdat sommige effecten niet kunnen worden gekwantificeerd. De effecten worden kwalitatief geduid op basis van economische theorie en empirie. Indien mogelijk worden de effecten gekwantificeerd op basis van berekeningen uit de wetenschappelijke literatuur of door eigen berekeningen gebaseerd op parameters uit de literatuur.

Methode
Aan de hand van literatuurstudie en modelberekeningen zijn kwantitatieve en kwalitatieve inschattingen gemaakt van beleidsmaatregelen.


Categorie: 2020, Bas ter Weel, Johannes Hers, Lucy Kok, Henri Bussink, Justus van Kesteren, Arbeid & Onderwijs, Zorg & Sociale Zekerheid, Financiële Markten & Finance